Voetbal is de populairste sport ter wereld. Meer dan vier miljard mensen volgen het spel, kijken naar wedstrijden of spelen zelf op een grasveld of pleintje. Dat is geen toeval. De sport heeft iets wat weinig andere sporten hebben: het brengt mensen samen, ongeacht leeftijd, achtergrond of cultuur. Een bal, twee doelen en je bent er klaar voor.
Hoe het spel in elkaar zit
Een wedstrijd bestaat uit twee helften van 45 minuten. Twee teams van elf spelers proberen de bal in het doel van de tegenstander te krijgen. Klinkt simpel, en dat is ook precies waarom zo veel mensen er van houden. Je hebt weinig materiaal nodig en de basisregels zijn snel te begrijpen. Elk team heeft een keeper die het doel bewaakt. De andere spelers verdedigen of vallen aan, afhankelijk van de situatie in het spel. Een scheidsrechter leidt de wedstrijd en beslist over fouten, vrije schoppen en rode of gele kaarten. Bij gelijke stand na 90 minuten kan een wedstrijd verlengd worden of beslist worden via strafschoppen, afhankelijk van het toernooi.
De grootste competities en toernooien
Over de hele wereld zijn er tientallen nationale competities. De Premier League in Engeland trekt de meeste kijkers wereldwijd. De Spaanse La Liga is bekend om clubs als Real Madrid en FC Barcelona. In Nederland speelt de Eredivisie, met Ajax als recordkampioen. Maar het grootste evenement in de sport is ongetwijfeld het WK, het Wereldkampioenschap dat de FIFA elke vier jaar organiseert. Landen strijden dan om de titel van wereldkampioen. Het toernooi van 2022 in Qatar trok meer dan vijf miljard kijkers wereldwijd. Het EK, het Europees kampioenschap, is een ander groot toernooi waarbij Europese landen het tegen elkaar opnemen. Op clubniveau is de UEFA Champions League de meest prestigieuze competitie. De beste clubs uit Europa spelen daarin tegen elkaar.
Vrouwenvoetbal groeit snel
Lang stond vrouwenvoetbal in de schaduw van het mannenspel. Dat is aan het veranderen. Het WK voor vrouwen in Australië en Nieuw-Zeeland in 2023 brak kijkersrecords. Landen als Spanje, Engeland en de Verenigde Staten spelen op een hoog niveau. In België is Tine De Caigny een bekende naam. In Nederland zijn Vivianne Miedema en Lieke Martens internationaal doorgebroken. De Engelse Women’s Super League en de NWSL in Amerika trekken steeds meer publiek en sponsors aan. De groei van het vrouwenspel zorgt er ook voor dat meer meisjes gaan voetballen. In Nederland is voetbal inmiddels de grootste teamsport onder meisjes onder de achttien jaar.
Voetbal als meer dan een sport
Een voetbalclub is voor veel mensen meer dan een team om naar te kijken. Het is een stukje identiteit. Supporters dragen het shirt van hun club, zingen liederen op de tribune en volgen elke wedstrijd met spanning. In steden als Liverpool, Milaan of Buenos Aires draait het sociale leven deels om de plaatselijke club. Voetbal speelt ook een rol in de samenleving. Clubs zetten zich in voor projecten in de wijk, bieden jongeren een plek om te sporten en werken samen met scholen. Tegelijk zijn er ook schaduwkanten. Matchfixing, waarbij wedstrijden opzettelijk in een bepaalde richting worden gestuurd, is een serieus probleem in sommige landen. Racisme op de tribune komt nog steeds voor en voetbalbonden werken aan campagnes om dat tegen te gaan. De sport staat daarmee niet los van de wereld, maar maakt er volledig deel van uit.
Veelgestelde vragen
Hoeveel spelers staan er in een voetbalteam?
Een voetbalteam bestaat uit elf spelers op het veld, waarvan één keeper. Daarnaast heeft elk team een aantal wisselspelers op de bank. Hoeveel wissels een team mag doorvoeren, verschilt per competitie. In de meeste grote competities mogen teams vijf keer wisselen per wedstrijd.
Wat is het verschil tussen een rode en een gele kaart?
Een gele kaart is een officiële waarschuwing van de scheidsrechter. Bij twee gele kaarten in dezelfde wedstrijd krijgt een speler automatisch rood en moet het veld verlaten. Een directe rode kaart wordt gegeven bij een zeer zware overtreding of bij ernstig onsportief gedrag. De speler mag dan niet verder spelen en zijn team moet de rest van de wedstrijd met tien spelers verder.
Hoe werkt de VAR?
De VAR staat voor Video Assistant Referee. Dit is een systeem waarbij een videoscheidsrechter vanuit een controleruimte meekijkt via camera’s. Bij twijfelachtige beslissingen, zoals een mogelijke penalty of een doelpunt dat misschien buitenspel was, kan de VAR de hoofdscheidsrechter adviseren om de beelden te bekijken. De hoofdscheidsrechter neemt altijd de uiteindelijke beslissing.
Welk land heeft het WK het vaakst gewonnen?
Brazilië heeft het Wereldkampioenschap het vaakst gewonnen, namelijk vijf keer. Duitsland en Italië volgen met elk vier titels. Frankrijk won het WK twee keer, in 1998 en 2018. Argentinië won de titel drie keer, waarvan de laatste keer in 2022 in Qatar.